‘Scene’ Kategorisi Arşivi

6502 Yeniden Üretimde (W65C02S6PG-14)

Açıkçası benim açımdan inanılmaz heyecan verici bir durum yok. Çünkü ne yazık ki bu yeni üretilen çip 6510’un, yani Commodore 64’ün içindeki çipin yerini alabilecek birşey değil. Ancak yine de 6502 uyumlu ve 6502’nin 1 MHZ’lik hızının yanısıra 14 MHZ hızında üretilmiş olması çok güzel bir gelişme.

6502 uyumlu W65C02S6PG-14

6502 uyumlu W65C02S6PG-14

WDC (Western Design Center) firması tarafından 40 pin olarak üretilen çip £4.90 fiyatından satışa sunulacakmış. Ayrıca firma FPGA’ler için 65C02 isimli bir de sanal versiyon yayınlayacağını duyurmuş. Yani modern donanımlarda 14 MHZ’lik 6502 kullanarak ilginç retro projelere imza atılabilir ve elimizdeki 30+ senelik 6502 tabanlı kod birikimiyle hızlıca bu yeni cihazlar için çeşitli yazılımlar, demolar, oyunlar geliştirebiliriz.

“Commodore 64” 30 Yaşında!

Benden az daha genç olan Commodore 64 ilk kez Commodore International firması bünyesinde yer alan Commodore Business Machines ya da yaygın kullanılan kısaltmasıyla CBM tarafından 1982 yılının Ocak ayında tanıtılmıştı. Aynı yılın bahar aylarında üretime giren ünlü cihaz, Ağustos ayında 595 dolarlık fiyatıyla elektronik/bilgisayar marketlerin raflarında yerini almıştı.

 

Commodore Logosu

Commodore 64, sık sık C64 ya da Commodore’un sol tarafta gördüğünüz ünlü logosu yüzünden C=64 şeklinde kısaltmalarla kullanılmıştır.

 

 

 

Commodore 64’ün donanımsal özellikleri şu şekilde özetlenebilir.

İşlemci Çipi: MOS Teknoloji 6510 – ~1 Mhz (PAL: 0.985 Mhz, NTSC: 1.023 Mhz)
Bellek: 64 KB RAM + 20 KB ROM
Görüntü Çipi: VIC-II (320×200 tek renk ya da 160×200 16 renk grafik modu ve 8 donanımsal yaratık desteği)
Ses Çipi: SID (8 bit 3 kanal, eski modellerde 6581, yeni modellerde 8580 kullanılmıştır)
Bağlantı Noktaları: Güç ünitesi, 2 x joystick (ya da mouse/paddle v.b.), kartuş, anten bağlantısı (RF), eski component A/V çıkışı (luma, chroma, mono audio), disk drive, teyp ve RS-232

Commodore 64 Modelleri:

Aslında detaya girildiğinde daha fazla model olduğu görülse de özellikle dış görünüş ve SID çipleri birbirinden farklı olan 2 ana model aşağıdaki gibi kategorilendirilebilir.

Eski kasa (ilk üretim):

Commodore 64 (Eski Kasa)

Yeni kasa:

Commodore 64 (Yeni Kasa)

30 Yılda Neler Değişti?

 

Bu konuda uzun uzun çok şey yazılabilir ancak şu şekilde açıklanabilir sanırım.

Yie Ar Kung-Fu (Orjinal 1985)

Yie Ar Kung-Fu (By Veto 2010)

Bu grafiklerdeki ilerlemeye basit bir örnek. Üretildiği tarihlerde kesinlikle mümkün olmayan ve yaklaşık olarak 90’ların başından günümüze kadar kademe kademe gelişen yeni grafik modlarının kalitede en son ulaştığı seviye diyebileceğim NUFLI modundan başka örnekler verecek olursak;

NUFLI 1

NUFLI 2

İşte 80’lerdeki o basit görünüşlü oyun ve demolardan görsel kalite açısından gelinen nokta budur.

Geçen 30 Yıl İçersinde Donanımın Sınırlarındaki Değişim

 

Değişim elbette ki sadece grafik tarafında olmadı. Aslında ilk üretilen Commodore 64’den hiçbir farkı olmayan cihazların donanım sınırları zamanla genişledi. Yani eskiden donanımın yapabileceği öngörülmeyen şeyler, günümüzde oldukça sıradan bir biçimde yapılabiliyor. Örneğin Commodore 64’de 320×200 çözünürlükteki iç ekranın dışında kalan çerçeve (border), daha 80’li yıllarda açılarak bu alana yaratıklardan (sprite) oluşan grafikler basılmaya başlandı. Önce alt/üst, sonrasında da iki yandaki çerçeveler bazı donanım aldatmacalarıyla açılabildi. İlginçtir ki bu o dönemde birbirinden tamamen bağımsız olarak üretilmiş birçok bilgisayarda benzer yöntemlerle yapılabiliyordu.

Yıllar ilerledikçe başlangıçta kullanılması tavsiye edilmeyen illegal opcodelar yani kullanımı onaylanmayan ve dökümante edilmemiş işlemci komutları (Commodore 64’ün Programcı’nın El Kitabı’nda bu özellikle belirtilmiştir), yıllar ilerledikçe hemen her Commodore 64 programcısının başı sıkıştığında baş vurduğu yöntemler haline geldi.

Commodore 64 her ne kadar donanımsal grafik kaydırma özelliğini desteklemese de, yine VIC-II çipini kandırmak suretiyle çok az işlemci gücü harcayarak grafikleri ekranda dilediğimiz gibi kaydırmak mümkün oldu. Bu da özellikle 80 sonu, 90 başlarında çok kaliteli ve çok renkli grafikleri olan platform oyunları, shoot’em up’lar olarak bize geri döndü.

Elbette ki Commodore 64’ün limitlerini zorlama konusunda en çok çaba sarfeden ve sonuç alanlar Commodore 64 scenerları oldu. Demoscene dünyasındaki rekabet her geçen gün birbirinden üstün demoların yayınlanmasına ve “Commodore 64’de yapılması olanaksız” denen birçok efektin yapılabilmesine neden oldu.

Örnek Demolar:

Commodore 64 hakkında daha yazılacak çok şey var ancak bu seferlik

30. yaş günün kutlu olsun eski dostum ve çocukluk arkadaşım

demekle yetineceğim. Belki ilerleyen süreçte Commodore 64 üzerine daha detaylı blog yazıları da yayınlayabilirim, kim bilir.

BT Haber Röportajı

BT Haber’in scene geçmişimle ilgili yapmış olduğu röportaja aşağıdaki resimlere tıklayarak ulaşabilirsiniz.

BT Haber Röportajı - Sayfa 2

BT Haber Röportajı - Sayfa 2

BT Haber Röportajı - Sayfa 1

BT Haber Röportajı - Sayfa 1

Puls / Rrrola (256 byte demo)

Puls / Rrrola

İnsanlar ile hayvanları ayıran özellik zekadır. Peki biz zeki ve insansak, 256 byte’da bu efekti yapanlar hangi kategoriye giriyor? Demoya soldaki resime tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Bu güne kadar çok fazla “bundan ötesi olmaz” dedirten 256 byte gördüm, geçirdim. Ama bu da artık boyutunun farkında değil. Kendini 1k falan zannediyor olsa gerek.

İşin komik tarafı tam da blog’uma ray tracing ile ilgili bir yazı hazırlıyordum ki bu demoyu gördüm. Büyük ihtimalle bundan sonraki yazımda anlatacağım bir tekniğin en küçük boyutta en muhteşem örneği budur.

Jak T Rip / DMagic Evlendi

Gerçek ismi “Tim Jakob Voos” olan Commodore 64 scenerı sevgili arkadaşım Jak T Rip, 26 Ağustos 2009 tarihinde evlenmiş. Aslında ben haberi geç duydum ancak duyar duymaz tebriklerimi ilettim kendisine. Kimdir bu “Jak T Rip” diyebilirsiniz, haklısınızdır da. Kendisi çok ünlü bir scener değildir. Ancak 2004 yılında düzenlediğimiz 7D4 Demo Party‘e 256 byte kategorisinde yurtdışından katılım göstermiş ve sonrasında ürün ile ilgili kendisine teşekkür etmediğim için beni azarlamış bir arkadaşımdır.

Jakob’a ve eşi Mi Chen’e ömür boyu mutluluklar diliyorum. Ha bir de minik scenerlar istiyorum kendilerinden.

Muon Baryon

Son yıllarda biraz öksüren, ancak toparlanmaya başlayan Türk Scene’i açısından çok önemli bir ürün Muon Baryon. Aslında bir Türk yapımı değil, uluslararası bir yapım. Ancak ürünün kodunun yarısı Decipher / YUP ^ Resident’a ait ki kendisi Finlandiya’da yaşayan bir Türk’tür.

Muon Baryon - Assembly 2009 4K Demo Yarışması Birincisi

Muon Baryon - Assembly 2009 4K Demo Yarışması Birincisi

Demoda başarılı Volume Ray Marching örnekleri görüyoruz, gerçekten izlenmeye değer. Yüzeylerde ve yer yer arkaplanda görülen noise efektleri ise Perlin Noise algoritması ile elde edilmiş.

4 KB’a sıkıştırılmış bu demoda kategorisine göre oldukça başarılı bir de müzik bulunuyor. Müziği oluşturan kodun Assembly’den yazılmış olması da ayrıca hoş bir detay.

Assembly 2009‘da 4K demo yarışmasında sağlam rakipler arasından birincilik elde eden bu demo hatrı sayılır bir başarı elde etmiştir.

Demonun yarışmada yayınlanan versiyonunda shader kullanımıyla ilgili performans sorunları yaşandığı halde birincilik almayı başarması da ayrıca dikkat çeken bir konudur. Decipher, partinin bitiminden birkaç gün sonra demonun çok daha optimize ve reflection gibi bazı ek efektler içeren bir son versiyonunu yayınlamayı ihmal etmedi.

Bu demonun beni en mutlu eden tarafı ise böyle bir başarının Türk Scene’inin toparlanmaya ihtiyacı olduğu ve tam toparlanmaya başladığı döneme denk gelmiş olmasıdır. Yani ben bunu bir “başlangıç” olarak kabul ediyorum. Tebrikler Decipher!